Verslaving

Achtergrondinformatie over Smart- en Exodrugs, wat is het, welke stoffen, wat doen ze, hoe gebruiken, verslavingsfactor, de risico's, waar vandaan, wie gebruiken, de wet.

Wat zijn smart- en ecodrugs
Om welke stoffen gaat het
Wat doen paddo's
Waardoor kunnen paddo's slecht vallen
Hoe worden paddo's gebruikt
Kun je aan paddos' verslaafd raken
Wat zijn de risico's
Waar komen paddo's vandaan
Wie gebruiken paddo's
Wat zegt de wet

Wat zijn smart- en ecodrugs ?

Smart- en Ecodrugs worden ook Paddo's genoemd. Paddo's is de populaire verzamelnaam voor soorten paddestoelen die de werking van het bewustzijn beïnvloeden. Ze kunnen hallucinaties veroorzaken, de gebruiker ziet en ervaart dan dingen die er niet zijn.

Ze worden daarom tot de hallucinogenen ofwel 'tripmiddelen' gerekend. In de natuur komen meer tripmiddelen voor, zoals sommige cactussoorten en kruiden.

Bij elkaar worden al deze middelen ook wel 'ecodrugs' genoemd.

Om welke stoffen gaat het?

De stoffen in paddestoelen die een tripeffect kunnen veroorzaken, zijn psilocybine en psilocine. Er zijn veel soorten paddestoelen die psilocybine en/of psilocine bevatten. In Nederland worden de volgende drie het meest gebruikt:

• het inheemse puntig kaalkopje (Psilocybe semilanceata)
• de 'Mexicaanse' (Psilocybe cubensis of Stropharia cubensis)
• de 'Balinese' of 'Hawaiiaanse' (Copelandia cyanescens of Panaeolus cyanescens)

Het gehalte aan werkzame stof verschilt van paddestoel tot paddestoel. Ook maakt het verschil uit of het om verse of gedroogde paddestoelen gaat. Gedroogde paddestoelen zijn geconcentreerd. Een gram gedroogde paddestoelen kan enkele malen zo sterk zijn als een gram verse van dezelfde soort.

Wat doen paddo's?

Paddo's versterken gevoelens en veranderen de manier waarop de omgeving en de eigen persoonlijkheid wordt ervaren. Dit kan goed of slecht vallen. De effecten hangen van verschillende factoren af, zoals het soort paddestoel en de ingenomen hoeveelheid, het lichaamsgewicht en de maaginhoud. Bij een lege maag en/of een laag gewicht is het effect van eenzelfde dosis groter. Vrouwen ervaren doorgaans een sterker effect.

Geestelijke effecten:

Aangename geestelijke effecten kunnen zijn:

• een ontspannen, opgeruimd gevoel en een goed humeur
• creatieve invallen en gedachtesprongen
• verscherping van zintuigen en intenser voelen
• verdieping van inzicht in jezelf en anderen
• typische tripervaringen zoals het anders beleven van tijd, ruimte, kleuren en geluid.

 Negatieve geestelijke effecten zijn:

• verwarring, onrust, irritatie
• verlies van zelfcontrole
• angstaanvallen, bijvoorbeeld door nare hallucinaties
• achtervolgingswaan
• depressiviteit
• vrees dat je nooit meer uit de trip zult komen.

De negatieve uitwerking wordt ook wel 'bad trip' genoemd.

Lichamelijke effecten.

Aangename effecten kunnen zijn:

• Ontspannen spieren
• een 'lacherig' gevoel

Vervelende effecten zijn:

• een kil en koud gevoel
• rillingen
• pijnlijke maag
• misselijkheid
• dorst
• rubberen benen
• een katterig gevoel de volgende dag.

Waardoor kunnen paddo's slecht vallen?

De omgeving kan verkeerd zijn, de gebruiker kan er extra gevoelig voor blijken te zijn en de dosis kan te hoog zijn. Wanneer iemand zich niet prettig voelt, is de kans op een 'bad trip' groter.

Hoe worden paddo's gebruikt?

Eten
Paddestoelen en delen ervan kunnen zowel vers als gedroogd worden gegeten. Er kan ook thee van gezet worden. Soms worden ze in gerechten verwerkt, omdat de vieze smaak dan minder stoort. Paddestoelen worden doorgaans verkocht met schriftelijke informatie erbij.

Dosis en duur
Het tripeffect treedt bij volwassen gebruikers op bij 4 tot 12 milligram werkzame stof. Afhankelijk van de persoon en de situatie kan het tripeffect vanaf 8 milligram heftig worden.

Het effect blijft 3 tot 7 uur lang merkbaar, de piek valt in de eerste twee uur. Als de paddo's eenmaal ingenomen zijn en hun (al dan niet gewenste) effect hebben, is het tegengaan hiervan niet meer mogelijk.

Kun je aan paddo's verslaafd raken?

Lichamelijke afhankelijkheid

We spreken van lichamelijke afhankelijkheid als het lichaam protesteert wanneer met gebruik van een middel wordt gestopt (ontwenningsverschijnselen). Bij het gebruik van paddo's treedt dit niet op.

Bovendien: het binnen enkele dagen na elkaar gebruiken van paddo's heeft geen zin, omdat ze dan geen effect meer hebben.

Geestelijke afhankelijkheid

Geestelijke afhankelijkheid houdt in dat de gebruiker steeds sterker naar het middel verlangt en zich eigenlijk niet meer prettig kan voelen zonder. Dit komt bij paddo's amper voor. Ook hier speelt mee, dat snel achter elkaar gebruiken geen zin heeft.

Wanneer iemand moeilijk zonder kan, is dat eerder het gevolg van de eigenschap van die persoon: een grote hang naar de - spannende - ervaringen die de trip met zich meebrengt.

Wat zijn de risico's? 

Voorzover nu bekend, leveren paddestoelen die in de winkel verkocht worden geen direct gevaar op voor de volksgezondheid. In individuele gevallen en voor bepaalde groepen mensen kan er echter wel degelijk sprake zijn van een groot risico.

• Bij het zelf plukken van paddestoelen bestaat altijd het risico van verwarring met giftige soorten.

• Bij hoge doseringen kunnen de maag, de lever en de nieren moeite met paddestoelen hebben. Aan een paddestoel is bovendien niet te zien wat het gehalte aan werkzame stof is. Eventueel bijgeleverde schriftelijke informatie kan een indicatie geven maar staat niet garant voor veiligheid.

• Omdat de sterkte van de paddo's varieert, bestaat altijd het risico van een te hoge dosering. Bij producten waarin paddo's zijn verwerkt kan de gebruiker de dosering helemaal niet overzien.

• De combinatie van paddo's met andere drugs of alcohol heeft onvoorspelbare effecten, die heel vervelend kunnen zijn.

• Gebruik door jongeren wordt afgeraden. Paddo's kunnen een 'bad trip' veroorzaken, die met angst en verwarring gepaard kan gaan. Vooral voor jongeren, die zichzelf vaak nog niet zo goed kennen, kan dit erg bedreigend zijn.

• Wie psychiatrische of ernstige psychische problemen heeft, moet geen paddo's nemen. Mensen die in het verleden een psychose of depressie hebben gehad, lopen een verhoogd risico op een slechte uitwerking.

• Mensen die in een slechte conditie verkeren, astma, hart-, lever- of nierkwalen hebben of medicijnen gebruiken, kunnen echt beter van paddo's afzien.

• Gebruik tijdens de zwangerschap wordt sterk afgeraden.

• Onder invloed kan men zich roekeloos gedragen. Als paddo's uitgewerkt lijken, blijft de gebruiker toch nog 5 tot 6 uur loom en ongeconcentreerd. Dus zolang moet verkeersdeelname in ieder geval worden afgeraden.

Waar komen paddo's vandaan?

Paddestoelen komen uiteraard in de natuur voor. Het inheemse puntig kaalkopje groeit in gematigde streken, dus ook in Nederland. Paddestoelen behoren tot de oudst bekende tripmiddelen. Met name in Midden- en Zuid- Amerika spelen ze al duizenden jaren lang een rol.

Meestal bij religieuze gelegenheden, omdat hun magische effect het contact met de goden zou bevorderen. Nu de paddo's 'handel' zijn geworden, worden ze speciaal gekweekt en in smartshops verkocht.

Wie gebruiken paddo's? 

Paddo's worden door heel verschillende groepen mensen gebruikt. Zoals jongeren die met allerlei middelen aan het experimenteren zijn.

De herlevende belangstelling voor de jaren zestig speelt mede een rol, uit die tijd dateert het begrip 'magic mushrooms'. Ook mensen in andere leeftijdsgroepen die vooral in de geestverruimende en ontspannende werking geïnteresseerd zijn, nemen wel eens paddo's.

Het gebruik blijft meestal tot een paar keer beperkt. Voor de meeste mensen is een minder prettige ervaring vanwege een te sterk effect, reden om niet meer te gebruiken.

De vieze smaak en de lichte misselijkheid die ze veroorzaken, stimuleren het gebruik in ieder geval niet.

Wat zegt de wet?

Psilocybine en psilocine staan op lijst 1 van de Opiumwet. Dit betekent dat ze tot de harddrugs worden gerekend. Het produceren, verhandelen en bezitten van harddrugs is verboden. Dit geldt ook voor `preparaten' waarin psilocybine of psilocine zit. De rechter moet nog uitspraak doen of gedroogde of speciaal gekweekte paddestoelen als preparaten moeten worden beschouwd. Omdat paddestoelen gegeten worden, vallen ze in elk geval wel onder de algemene bepalingen van de Warenwet.

Links

De tekstuele inhoud van deze pagina is deels overgenomen van het Jongeren Informatie Punt en van het Trimbos-instituut.