Mag een burger die getuige is van een misdrijf de verdachte aanhouden?

Op grond van artikel 53 van het Wetboek van Strafvordering is bij ontdekking op heterdaad iedereen bevoegd een verdachte aan te houden. De aangehoudene moet wel "onverwijld" aan de politie worden overgedragen. Om te voorkomen dat de verdachte de benen neemt, mag de aanhouder dwang uitoefenen, bijvoorbeeld door hem tegen de grond te houden.

Het gebruikte geweld mag niet verder gaan dan nodig is om te bereiken dat de verdachte er niet vandoor gaat. Het is toe te juichen dat dagelijks burgers van deze bevoegdheid gebruik maken. Zowel politiemensen als officieren van justitie zijn in de praktijk coulant tegenover burgers die het initiatief hebben genomen om iemand aan te houden.

Er is echter een duidelijke grens waar de geweldstoepassing moet ophouden. Zodra de verdachte zich heeft overgegeven of weerloos is, dan is het doel bereikt en is er geen geweld meer nodig. Dat geldt voor een aanhouding door de politie maar ook voor een aanhouding door burgers. Wanneer het geweld doorgaat nadat iemand is aangehouden, slaat het om in redeloos geweld.

Een aanhouding door een burger is prima, maar wat niet mag is dat de aangehoudene vervolgens een paar flinke klappen na krijgt. Of dat nou is omdat iemand stoom moet afblazen of omdat hij het idee heeft dat hij zelf de verdachte moet straffen, zulk geweld is niet toelaatbaar.

Mijn buurman doet aan illegale praktijken. Wat kan ik hieraan doen!? Ik durf geen aangifte te doen, omdat ik bang ben voor mijn buurman?

Wanneer u geen aangifte durft te doen, dan kunt u bellen met Meld Misdaad Anoniem. Het telefoonnummer: 0800-7000 Hier kunt u anoniem u verhaal kwijt.De politie is er dan van op de hoogte en gaat kijken wat haalbaar is.

U kunt ook contact opnemen met de wijkagent. U bent dan niet meer anoniem. Er zullen niet meteen actie's worden ondernomen, want er wordt eerst een en ander uitgezocht. Maar uw verhaal heeft wel nut voor verdere onderzoeken.

Mijn niet gechipte fiets is gestolen. Kan ik nu nog wel aangifte doen?

Je kunt gewoon aangifte doen. Als er dan een fietsendief wordt opgepakt heb je best wel eens kans dat jouw fiets er ook tussen zit. Niet geschoten is altijd mis!

Zorg wel dat je alle relevante gevens van je fiets weet heb als je aangifte komt doen. Denk hierbij aan framenummer, merk, type,kleur, bijzonderheden, enz.

Veel korpsen werken momenteel met een standaard aangifte formulier die je thuis kan invullen en dan kan insturen naar de politie. Deze formulieren zijn vaak ook aan te vragen via 0900-8844.

Als alternatief kan op https://www.politie.nl digitaal aangifte gedaan worden van diefstal van de fiets.

Wie wordt er geïnformeerd over mijn strafzaak?

Indien u wordt verdacht van een strafbaar feit, is het Openbaar Ministerie onder bepaalde voorwaarden bevoegd om anderen hiervan op de hoogte te stellen en daarbij in het bezit te stellen van (delen) van uw strafdossier. Deze bevoegdheid is geregeld in de Wet justitiële en strafvorderlijke gegevens (Wjsg) en de aanwijzing behorend bij deze wet.

Deze bevoegdheid wordt allereerst gebruikt om de personen en instanties te informeren die direct betrokken zijn bij de behandeling van uw strafzaak en de uitvoering van een eventueel opgelegde straf. Hierbij valt te denken aan:

  • de rechters die uw zaak beoordelen;
  • de deskundige die opdracht heeft gekregen tot het uitvoeren van een (psychologische) rapportage;
  • het Centraal justitieel incasso bureau, dat belast is met het innen van opgelegde boetes.

Daarnaast heeft het Openbaar Ministerie in sommige gevallen de bevoegdheid om personen en instanties te informeren die niet direct betrokken zijn bij de behandeling van uw strafzaak, maar wel een zwaarwegend belang hebben om te worden geïnformeerd. Hierbij valt te denken aan:

  • uw werkgever, indien u in een 'gevoelige' branche zit en het feit waarvan u wordt verdacht mogelijk onverenigbaar is met een goede uitoefening van uw beroep (u werkt bijvoorbeeld op een crèche terwijl u wordt verdacht van ontucht met kinderen);
  • de verhuurder van uw woning, indien het feit waarvan u wordt verdacht mogelijk de veiligheid van de woning in gevaar brengt (u wordt bijvoorbeeld verdacht van het thuis kweken van hennep, terwijl bekend is dat een hennepkwekerij de brandveiligheid van de woning in gevaar brengt);
  • de Belastingdienst, indien het feit waarvan u wordt verdacht onder het toezicht van deze dienst valt (u wordt bijvoorbeeld verdacht van het plegen van belastingfraude).

Uitgangspunt is dat in beginsel alleen informatie wordt verstrekt, indien er een vonnis is van de strafrechter of de zaak is geëindigd in een transactie of een strafbeschikking van het OM.

Verstrekking in een eerder stadium is mogelijk als het belangrijk is dat de informatie snel verstrekt wordt én de officier van justitie heeft geoordeeld dat de feiten strafrechtelijk kunnen worden bewezen.

In het eerder genoemde voorbeeld van de crèchemedewerker die verdacht wordt van ontucht met kinderen, kan het noodzakelijk zijn om de crèche snel in te lichten over de verdenking. De crèche kan dan vervolgens beslissen of er aanleiding is om maatregelen te nemen, bijvoorbeeld door de verdachte op non-actief te stellen.

Wat gebeurt er als de politie iemand oppakt die een zedenmisdrijf heeft gepleegd en wat voor straf kan de dader krijgen. Hoelang kan een dader in voorlopige hechtenis blijven?

Dat ligt er helemaal aan hoe zwaar het zedendelict is geweest. Als er sprake is van het zogenaamde "potloodventen" zal de man niet erg lang vast zitten.

Meestal is hij na een paar uur weer op vrije voeten, waarbij wel is geregeld, dat de man min of meer verplicht hulp zal moeten zoeken voor zijn probleem. Hij zit namelijk met een probleem welke met een goede behandeling door een psychiater op te lossen moet zijn.

De straf voor de rechtbank zal dan ook meestal afhangen van de vraag of de behandeling heeft geholpen. De psychiater zal daarvoor een rapport op moeten stellen van de rechter.

Een zwaarder delict eist natuurlijk een andere aanpak. Meestal wordt de verdachte dan aangehouden en voor langere tijd vastgezet in afwachting van de terechtzitting. Deze tijd tot terechtzitting, de voorlopige hechtenis, kan oplopen tot 102 dagen. Daarna MOET de terechtzitting zijn begonnen. De straf die de man dan krijgt zal uiteraard zwaarder zijn dan bij een potloodventer. Ook hier zal een psychiater een rapport moeten schrijven van de gesprekken die hij met de man heeft gehad.

Welke straf de rechter uitspreekt weet ik niet, ik ben immers geen rechter. Deze bekijkt iedere zaak op zich en kan bij iedere zaak weer tot een andere uitspraak komen.

 

question}Wat is Halt en wanneer word je naar Halt gestuurd?

'Halt' is een initiatief van het Ministerie van Justitie. 'Halt' zorgt ervoor dat personen tussen de 12 en 18 jaar, niet meteen een strafblad krijgen.

Hiervoor zijn echter wel een aantal voorwaarden:

    1. Je leeftijd ligt van 12 tot 18 jaar
    2. Je hebt je schuldig gemaakt aan een van de onderstaande feiten:
       
Soort misdrijf Opmerking
Openbare geweldpleging tegen goederen (art 141) Hierbij geldt een max. schadebedrag van 900 euro per persoon of 4500 euro per zaak.
Eenvoudige vernielingen, inclusief graffiti (art 350)
Eenvoudige vormen van brandstichting (art 157)
Het verstoren van orde, rust, veiligheid of een goede bedrijfsgang (art. 72 Wet personenvervoer)
Het niet opvolgen van aanwijzingen betreffende orde, rust, veiligheid of een goede bedrijfsgang (art. 73 Wet personenvervoer)
(Poging) tot diefstal/verduistering (art 310/311/321) Hierbij geldt een max. schadebedrag van 150 euro per zaak
Heling (art 416/417)
Verwisselen van prijskaartjes (art 326) Geen opmerking.
Baldadig gedrag in het openbaar (art 424)
Het zich bevinden op verboden terrein (art 461)
Bezit van illegaal vuurwerk
Afsteken van legaal en illegaal vuurwerk buiten de toegestane tijd
Bezit van vuurwerk buiten de periode dat vuurwerk verkocht mag worden
Bezit van meer dan 10 kg vuurwerk in de periode dat vuurwerk verkocht mag worden
Strafbare feiten in plaatselijke verordeningen die betrekking hebben op vuurwerk en baldadig gedrag Hierbij geldt een max. schadebedrag van 900 euro per persoon of 4500 euro per zaak.
  1. Je hebt het gepleegde feit bekend
  2. Je bent maximaal eenmaal eerder bij Halt geweest en dat moet minstens een jaar geleden zijn
  3. Je stemt zelf in met de verwijzing naar Halt.

Wanneer er niet aan alle criteria wordt voldaan, mag de politie alleen naar Halt verwijzen met toestemming van de officier van Justitie.

Sr = Wetboek van Strafrecht

Politiesites