Het is hard gegaan met de mobiele telefoon. Twintig jaar geleden was het nog een statussymbool voor de "happy few", nu heeft vrijwel elke Nederlander een GSM. Ook zijn de mogelijkheden van telefoons steeds verder uitgebreid. Met een smartfone kunnen we meer dan bellen alleen: SMS, twitter, facebook, internet en dat allemaal naast telefoneren. We gebruiken de mobiele telefoon dan ook overal: op straat, op de fiets, in de trein. Maar ook in de auto. Bij dat laatste zouden we eens stil moeten staan.

Het liefst letterlijk. Want voor telefoneren tijdens het rijden komen we eigenlijk handen te kort. Natuurlijk is het heel begrijpelijk dat we tegenwoordig ook in de auto kunnen telefoneren. De mobiele telefoon is er immers voor om overal bereikbaar te zijn en zelf te kunnen bellen?

En autorijden is in ons dichtbevolkte land vaak een kwestie van geduld. Files en vertragingen slurpen onze kostbare tijd op. Dan is het logisch dat we in die tijd iets nuttigs doen. Het probleem is echter dat we autorijden en telefoneren zo gewoon vinden, dat we denken dat we die twee dingen net zo goed op hetzelfde moment kunnen doen.

Dit laatste is echter een groot misverstand. Onderzoek heeft inmiddels uitgewezen dat bellen en rijden tegelijkertijd levensgevaarlijk is.  En als we dan toch moet bellen doe dat dan minstens via een carkit. Handsfree bellen is In Nederland namelijk verplicht sinds 30 maart 2002.

Waarom gevaarlijk?

Autorijden is eigenlijk een merkwaardige bezigheid, die gebaseerd is op automatismen. Als we autorijden, denken we niet bij elke handeling na. Sturen, remmen, schakelen; we kennen de bewegingen en voeren ze automatisch uit.

Stelt u zich eens voor dat u bij elke handeling in de auto bewust en diep zou moeten nadenken; u zou er niet alleen lang over doen om uw bestemming te bereiken, het zou tevens gevaarlijke situaties opleveren. Maar dat automatisme heeft ook een andere kant. Tijdens het rijden moeten we niet afgeleid worden, want dan werkt het automatisme niet meer. Met alle risico's van dien.

Het gevaar van "handen tekort"

Bellen in de auto is niet verboden, mits u handsfree belt. Maar ook bij handsfree bellen kunt u door de politie staande gehouden worden. Bijvoorbeeld als uw gedrag gevaar oplevert. En dat kan al gauw gebeuren als u in de auto belt. Als u een nummer moet intoetsen, begint u voor u het weet, te slingeren in uw rijstrook. U kunt uw ogen niet op de weg houden en verliest het overzicht van wat daar gebeurt.

handsfree2 Veel mensen gaan langzamer rijden; ook dat kan gevaarlijk zijn. Zorg er daarom voor dat u dat zo weinig mogelijk hoeft te doen. Laat in ieder geval een carkit monteren, zodat u beide handen vrij heeft. Moderne telefoons beschikken over talloze handige snufjes, zoals nummerprogrammering, voice dialling en het automatisch aannemen van gesprekken.

Als u een dringende mededeling voor iemand heeft, is het handig om met één druk op de knop een tussenpersoon of secretaresse te vragen deze even voor u door te geven. Nog beter is het natuurlijk om een rustige plek op te zoeken, zoals een parkeerplaats en daar uw gesprekekn af te handelen.

SMS't u wel eens in auto? Of controleert u wel eens uw email via uw smartfoon terwijl u rijdt? Niet dion, want dit leidt nog meer af dan telefoneren.

Het gevaar tussen de oren

Het klinkt misschien gek, maar er zijn situaties denkbaar waarin telefoneren in de auto de verkeersveiligheid bevordert. Bijvoorbeeld wanneer u op weg bent naar een zakelijke afspraak en weet dat u te laat zult zijn. Even bellen is dan heel nuttig. De rest van de tijd zit u dan niet meer gespannen en voortdurend klokkijkend achter het stuur. U heeft weer aandacht voor de weg.

Wist u trouwens dat ongelukken ook vaak na het bellen gebeuren? Daar is een eenvoudige verklaring voor. Vooral zakelijke gesprekken brengen een zekere mate van spanning met zich mee. Na het verbreken van de verbinding zijn we nog even met het "gesprek bezig" en letten we niet goed op de weg. Voer daarom nooit zakelijke of emotionele gesprekken per telefoon in de auto.

Bellen in de auto: het kan veiliger

Zoals gezegd is bellen in de auto niet verboden, mits u handsfree belt. Het is in ieders belang dat we de risico's zo veel mogelijk beperken. Daarom nog wat tips op een rij.

  • Bel alleen handsfree.
  • Houd uw gesprekken kort.
  • Voer geen belangrijke zakelijke gesprekken.
  • Laat het doorgeven van een kort bericht aan een ander over, bijvoorbeeld een collega.
  • Maak gebruik van geprogrammeerde nummers en diensten als Voicemail en Easy Connect.
  • Zoek voor een langer gesprek een rustige plaats op en zet de auto stil.

Vanaf 30 maart 2002 is bellen in de auto zonder handsfree set in Nederland verboden. Je mag dus alleen bellen tijdens het rijden als je over een systeem beschikt, waarmee je de telefoon zonder handen kunt gebruiken.

Wanneer krijg je een boete?

Het is degene die een motorvoertuig, bromfiets of invalidenvoertuig bestuurt verboden tijdens het rijden een mobiele telefoon vast te houden. Ook als je niet aan het bellen bent, krijg je hiervoor een boete; je mag dus geen SMS-berichten versturen of lezen, een adres opzoeken of een telefoonnummer opslaan. Als je betrokken bent bij een ongeluk met de telefoon in je hand, kan de straf flink oplopen!

De boete

De minimale boete die je kunt krijgen voor niet-handsfree bellen is 230 Euro

Tips

Handsfree sets: hoe kun je mobiel bellen in de auto? Er zijn drie alternatieven die veel gebruikt worden: carkit/VBA, headset of speakertelefoon.

Carkit

Een carkit moet minimaal twee dingen doen: het geluid van je mobiele telefoon door een luidspreker weergeven, en het geluid van je stem in een microfoon opvangen. Prijs en kwaliteit variëren sterk; inclusief montage ben je 150 tot 500 Euro kwijt. De goedkoopste optie is een kit die je zelf installeert, maar het is verstandig het apparaat door de leverancier zelf te laten installeren.

Een carkit maakt gebruik van je eigen mobiele telefoon. Zorg er bij de aanschaf voor dat jouw model telefoon bij het apparaat past, en let op interessante extra's. Sommige carkits laden tijdens het rijden de accu van je telefoon op, zijn met de stem te bedienen of hebben een betere ontvangst dankzij een externe antenne.

Sommige nieuwe auto's voldoen aan de VBA-standaard. Dit houdt in dat er al een aansluiting voor VBA-carkits in de auto aanwezig is. Als je wordt gebeld, zet het VBA-systeem de radio zachter en het geluid van de telefoon komt uit de luidsprekers van de autoradio. De microfoon is al ingebouwd. Vraag ernaar bij de aanschaf van een nieuwe auto!

Headset

Een headset is een koptelefoon, voorzien van een microfoontje. Deze kun je het beste combineren met een houder die het toestel goed op zijn plaats houdt. De houder is vaak ook oplader. Een headset kost slechts enkele tientjes, maar heeft enkele nadelen: de koptelefoon moet altijd gedragen worden en geluiden van buitenaf dringen minder goed tot je door.

Speakertelefoon

Sommige mobiele telefoons beschikken over een luidsprekerfunctionaliteit. Je kunt tot op ongeveer 1,5 meter je telefoon gebruiken. In combinatie met een houder is dit een goede oplossing.

Ingebouwde telefoon

Sommige moderne auto's hebben een compleet telefoonsysteem ingebouwd. Je hebt dan je eigen mobiele telefoon niet meer nodig.

Situatie in het buitenland (Europa)

In veel Europese landen is bellen in de auto ook verboden, maar als je met een handsfree set op vakantie gaat, is er niks aan de hand. Hieronder vind je een overzicht van de boetes in Europa voor handmatig bellen in de auto (Bron: ADAC 2013).

Land Boete (schatting) Land Boete (schatting) Land Boete (schatting)
Nederland € 230,- Hongarije tot € 75.- Portugal vanaf €120,-
België vanaf € 100,- Ierland vanaf € 60,- Slovenië € 120,-
Denemarken € 65,- Italië vanaf € 150,- Slowakije vanaf € 60,-
Duitsland € 40,- Luxemburg € 75,- Spanje vanaf € 200,-
Engeland vanaf € 75,- Noorwegen € 165,- Tsjechië vanaf € 60,-
Frankrijk vanaf € 35,- Oostenrijk vanaf € 50,- Zwitserland € 75,-
Griekenland € 100,- Polen vanaf € 50,- Zweden bellen toegestaan

Kort

  • het verbod geldt voor het vasthouden van je telefoon tijdens het rijden, of je hem nou gebruikt of niet;
  • het verbod geldt ook in de rijdende file;
  • de telefoon tussen je hoofd en schouder klemmen mag ook niet;

In ons drukke bestaan is het onvermijdelijk dat we alle middelen gebruiken om zo snel mogelijk ons doel te bereiken. Telefoneren in de auto hoort daarbij. Maar met een beetje gezond verstand kunnen we zorgen dat dat niet leidt tot gevaarlijke situaties. Met de bovenstaande tips levert u daartoe een belangrijke bijdrage. Voor uzelf en voor anderen.